Faktury w KSeF także dla nabywców bez NIP
Jeżeli rolnik ryczałtowy posługujący się identyfikatorem PESEL zażąda wystawienia faktury VAT, należy to zrobić w Krajowym Systemie e-Faktur (KSeF), a następnie przekazać mu ten dokument w uzgodniony z nim sposób.
Spółka będąca czynnym podatnikiem VAT prowadzi działalność gospodarczą w zakresie produkcji mięsa oraz wyrobów mięsnych. W ramach tej działalności spółka dokonuje zakupu zwierząt rzeźnych od dostawców różnych kategorii, w tym:
- rolników ryczałtowych, którzy korzystają ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług,
- rolników zarejestrowanych jako podatnicy VAT czynni, posiadających numer NIP i wystawiających faktury VAT,
- rolników, którzy w różnych okresach stosują różne formy opodatkowania (ten sam dostawca może w jednym okresie występować jako rolnik ryczałtowy, a w innym jako podatnik VAT czynny.
W ramach współpracy z rolnikami spółka prowadzi również sprzedaż towarów i usług na ich rzecz. W przypadku rolników będących czynnymi podatnikami VAT spółka dokumentuje sprzedaż na ich rzecz, wystawiając faktury zawierające numer NIP nabywcy. Natomiast w przypadku rolników ryczałtowych sprzedaż jest ewidencjonowana przy użyciu kasy rejestrującej, zgodnie z art. 106i ust. 6 ustawy o VAT. Spółka wystawia paragon fiskalny, a następnie, niezależnie od żądania rolnika, wystawia do tego paragonu fakturę VAT. Paragon jest następnie dołączany do egzemplarza faktury pozostającego w dokumentacji spółki. Ponieważ, zgodnie z przepisami ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, rolnik ryczałtowy, który nie jest zarejestrowanym podatnikiem VAT, posługuje się numerem PESEL jako identyfikatorem podatkowym (nawet jeśli posiada numer NIP), to faktury VAT wystawiane przez spółkę do paragonów dokumentujących sprzedaż na rzecz takich rolników nie zawierają numeru NIP nabywcy. Natomiast gdy rolnik stosuje różne formy opodatkowania, sposób udokumentowania transakcji zależy od statusu podatkowego nabywcy w momencie dokonania sprzedaży.
Spółka wystąpiła o indywidualną interpretację, aby dowiedzieć się o zasady dokumentowania sprzedaży na rzecz rolników ryczałtowych w sytuacji, gdy zostanie objęta obowiązkiem stosowania Krajowego Systemu e-Faktur. Spółka jest zdania, że faktur dokumentujących sprzedaż na rzecz tej grupy klientów, którzy nie są zobligowani do posługiwania się numerem NIP, nie będzie musiała przesyłać do KSeF. Jej zdaniem skoro rolnik ryczałtowy nie jest zobligowany do posługiwania się numerem NIP, a faktura wystawiana na jego rzecz nie zawiera tego numeru, to nie spełnia ona warunków faktury ustrukturyzowanej wymaganej w KSeF. Tym samym, spółka nie jest zobowiązana do przesyłania takich faktur do KSeF.
Z firmly przygotujesz i wyślesz JPK_V7M lub JPK_V7K prosto z przeglądarki!
firmly ułatwia wprowadzanie faktur, generowanie JPK_V7M, JPK_V7K i JPK_FA, oraz umożliwia online wysyłkę do urzędu skarbowego z e-podpisem. Sprawdź statusy wysyłki i pobieraj Urzędowe Poświadczenia Odbioru (UPO) bezpośrednio w aplikacji.
Przejdź do firmly i ułatw sobie pracę z JPK »
Sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych jest objęta obowiązkiem wystawiania faktur ustrukturyzowanych
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie zgodził się z tym stanowiskiem. W interpretacji wskazał, że wprowadzenie obowiązku wystawiania faktur z wykorzystaniem KSeF nie zmieniło katalogu czynności, które są objęte obowiązkiem wystawienia faktury. Od 1 lutego 2026 r. nie uległa bowiem zmianie treść art. 106b ust. 1 oraz ust. 3 ustawy o VAT.
Obowiązek wystawienia faktury wynika z treści art. 106b ust. 3 pkt 1 ustawy o VAT i jest realizowany na żądanie nabywcy będącego rolnikiem ryczałtowym. Jeśli taki nabywca zgłosi żądanie wystawienia faktury dokumentującej sprzedaż na jego rzecz, sprzedawca ma obowiązek taką fakturę wystawić. Od momentu objęcia sprzedawcy obowiązkiem fakturowania w KSeF będzie to musiała być faktura w postaci ustrukturyzowanej wystawiana z wykorzystaniem KSeF. Z treści art. 106ga ust. 2 ustawy o VAT nie wynika bowiem, aby sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych została od 1 lutego 2026 r. wyłączona z obowiązku wystawiania faktur ustrukturyzowanych za pośrednictwem KSeF. Nie ma tu znaczenia fakt, że identyfikatorem podatkowym tego rolnika jest numer PESEL. Także w sytuacji, w której wnioskodawca wystawia faktury na rzecz rolników ryczałtowych niezależnie od ich żądania, takie faktury będą musiały być wystawiane w KSeF.
Posługiwanie się przez rolnika ryczałtowego numerem PESEL ma natomiast znaczenie dla sposobu, w jaki będą mu udostępniane faktury wystawione dla niego w KSeF. Skoro identyfikatorem podatkowym rolnika ryczałtowego jest PESEL, to, zgodnie z art. 106gb ust. 4 pkt 5 ustawy o VAT, faktura zostanie mu rolnikowi przekazana w sposób z nim uzgodniony. Jeśli strony tak ustalą, fakturę ustrukturyzowaną będzie można wydać rolnikowi np. w postaci papierowego wydruku lub wysłać jako plik pdf. Taka faktura musi być oznaczona kodem QR/ linkiem, aby możliwa była jej weryfikacja w KSeF. Jeśli natomiast rolnik posługujący się numerem PESEL będzie chciał otrzymać fakturę przy użyciu KSeF, to sprzedawca będzie zobowiązany przekazać rolnikowi kod QR/link do faktury wraz z danymi umożliwiającymi zidentyfikowanie tej faktury w KSeF.
Zwolnienie z VAT nie zawsze zwolni z obowiązku fakturowania w KSeF
Źródło: indywidualna interpretacja 0114-KDIP1-3.4012.928.2025.1.LM z 4 marca 2026 r.
